Boerendilemma’s verbeeld in theater op Noord-Hollandse boerderijen



Karavaan Festival presenteert 30 mei t/m 10 juni Boerenpeil; voorstellingen en theatrale installaties over het boerenleven, de Noord-Hollandse landbouw en de dilemma’s van de boer anno nu.

We leven in Noord-Holland met heel veel boerenland en veel boeren om ons heen; hoe het gaat in de landbouw gaat ons allemaal aan. Karavaan maakt daarom al flink wat jaren programma in het agrarische domein, elk jaar vanuit een ander perspectief. In het Karavaanthema van dit jaar Eigen Grond is de verbondenheid aan de grond, letterlijk en figuurlijk, aan de orde.

Eigen Grond

De meeste agrarische bedrijven zijn familiebedrijven en wordt de grond van generatie op generatie doorgegeven. Die grond is aan de ene kant het bestaansrecht van de boer, en aan de andere kant levert de verantwoordelijkheid voor diezelfde grond grote dilemma’s op voor de hedendaagse boer. Want die grond zorgt voor een boterham voor de boer en voedsel voor ons allen, maar ook voor een taak in natuurbeheer, landschapsontwikkeling en (inter)nationale afspraken. Boerendilemma’s dus.

Wat als je geen opvolger hebt?
Veel agrarische bedrijven eindigen, omdat er geen opvolger is, of omdat de kinderen geen boer (meer) willen worden. Bij bijna de helft van de agrarische bedrijven is de leiding in handen van een 55-plusser. Ongeveer 60 procent van hen heeft geen opvolger paraat. Hierover gaat de voorstelling Stallerhof.
Op de boerderij van familie Beers in Heerhugowaard is de landelijke première, over tradities en voortbestaan van een boerenfamilie. Vertrouwend op eeuwenoude tradities en eenvoudig boerenverstand verbouwt boer Staller zijn grond, met eelt op de ziel. De tragiek is dat hun achterlijke dochter Beppie nooit de boerderij zal kunnen overnemen. Als er een knecht komt verandert alles, maar niet zoals je zou verwachten. 
Op het erf is een foto-expositie ‘Zonen van het Maailand’ van Loek Buter te zien.
De voorstelling Stallerhof start op 3 juni met een meetup #boerenpeil, over de toekomst van boeren en het probleem van opvolging, met o.a. AgriMediation als gast.

En wat als je het niet meer ziet zitten?
In de boerenschuur van Gerard van der Krogt in de Oterlekerpolder speelt de bekroonde voorstelling Maalkop. Een rake theaterdialoog tussen een boer en zijn (echte) koe, Martje160. Maalkop vertelt het verhaal van een jonge boer die noodgedwongen afstand moet doen van zijn bedrijf. De boer voelt zich vergroeid met de streek, de grond en zijn dieren. Hij kan niet meer terug, alleen nog terugkijken. Alleen een koe houdt hem ogenschijnlijk nog overeind, of houdt zij hem juist gevangen? Op 9 juni is er gekoppeld aan de voorstelling een debat over de zorgen van boeren over de toekomst, die soms zo groot zijn dat ze leiden tot zelfmoord. Ook vind je op het boerenerf korte films op basis van gesprekken met boeren.

In het festivalhart in het Victoriepark in Alkmaar is de foto-expo ‘Boerenportretten’ te zien met daarin 12 verhalen en foto’s van boeren uit Noord-Holland.

De verschillende voorstellingen en programma in Boerenpeil lopen van 30 mei t/m 10 juni.

Foto: Reyer Boxem